Διατροφή για ΑΜΕΑ

Τα άτομα με αναπηρία πρέπει να προσέχουν την διατροφή τους, πρώτον για να αποφύγουν τυχόν προβλήματα τα οποία έχουν περισσότερες πιθανότητες να εμφανιστούν απ' ό,τι στα υγιή άτομα, όπως η έλλειψη θρεπτικών συστατικών και η παχυσαρκία, και δεύτερον για να ενισχύσουν μέσω της διατροφής τα αδύναμα σημεία τους.

Η ανεπάρκεια θρεπτικών συστατικών μπορεί να οφείλεται σε δυσκολίες στη μάσηση και την κατάποση, μια κατάσταση που αποκλείει την κατανάλωση σκληρών τροφών. Σε αυτιστικά άτομα μπορεί να οφείλεται σε εμμονή με συγκεκριμένα τρόφιμα, κάτι που συνεπάγεται μικρή ποικιλία τροφών και περιορισμένες πηγές θρεπτικών συστατικών. Τα θρεπτικά συστατικά που παρουσιάζουν συχνά ελλείψεις είναι οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β, η βιταμίνη D, ο σίδηρος και το ασβέστιο.

Οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β συμβάλλουν στη λειτουργία του νευρικού και του ανοσοποιητικού συστήματος και μειώνουν την κούραση. Πρόκειται για 8 βιταμίνες, τις Β1, Β2, Β3, Β5, Β6, Β8, Β9, Β12. Τροφές πλούσιες σε βιταμίνες του συμπλέγματος Β είναι το κρέας, τα λιπαρά ψάρια, τα όσπρια, τα δημητριακά ολικής άλεσης, τα γαλακτοκομικά, τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά και οι ξηροί καρποί.

Η βιταμίνη D συμβάλλει στη σωστή ανάπτυξη των οστών και στην καλύτερη λειτουργία του ανοσοποιητικού. Επειδή η βιταμίνη D συντίθεται στον οργανισμό με την έκθεση στον ήλιο, παρατηρείται έλλειψη στα άτομα με αναπηρία που σε πολλές περιπτώσεις δεν βγαίνουν έξω συχνά. Όμως υπάρχει και σε διάφορα τρόφιμα, όπως στα λιπαρά ψάρια, για παράδειγμα στον σολομό, στο σκουμπρί και στον τόνο, στον κρόκο του αυγού και στα μανιτάρια.

Ο σίδηρος είναι σημαντικός για την καλή λειτουργία του εγκεφάλου, συμβάλλει στη μεταφορά οξυγόνου στους ιστούς και είναι απαραίτητος για τη φυσιολογική λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Βρίσκεται στο κρέας, στα όσπρια, στα γαλακτοκομικά, στα θαλασσινά, στο σπανάκι, στα αποξηραμένα φρούτα, στους ξηρούς καρπούς και σε αρκετά ακόμη τρόφιμα. Η βιταμίνη C βοηθάει στην καλύτερη απορρόφηση του σιδήρου, οπότε είναι καλό να καταναλώνεται στο ίδιο γεύμα με τον σίδηρο η μετά από ένα γεύμα με σίδηρο. Βρίσκεται στα πορτοκάλια, στις πιπεριές, στα λεμόνια, στις φράουλες, στο κουνουπίδι και στο μπρόκολο.

Το ασβέστιο είναι πολύ σημαντικό για τα οστά, την καρδιά, τους μύες και τον εγκέφαλο και υπάρχει στα γαλακτοκομικά, στα ψάρια, στους ξηρούς καρπούς και στα πράσινα λαχανικά. Απορροφάται καλύτερα με τη πρόσληψη βιταμίνης D.

Όσον αφορά την παχυσαρκία, τα άτομα με αναπηρία είναι πιθανόν να την εμφανίσουν, αν δεν προσέχουν την διατροφή τους, και λόγω της καθιστικής τους ζωής. Οι συμβουλές είναι οι ίδιες όπως για τα υγιή άτομα, δηλαδή υποθερμικό διαιτολόγιο που να έχει συστήσει ο διαιτολόγος, τροφές πλούσιες σε θρεπτικά συστατικά, όπως λαχανικά, φρούτα, ψάρια και γαλακτοκομικά, σε συνδυασμό με γυμναστική, για παράδειγμα αερόβια άσκηση, στον βαθμό που είναι εφικτό.

Για τη βελτίωση της εγκεφαλικής υγείας τα άτομα με αναπηρία μπορούν να εντάξουν στη δίαιτα τους τροφές όπως τα ψάρια που περιέχουν Ω3, λιπαρά οξέα, τους ξηρούς καρπούς που είναι πλούσιοι σε βιταμίνη Ε, τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά πλούσια σε μαγνήσιο και φυλλικό οξύ και τα έλαια τα οποία εμπεριέχουν λιπαρά οξέα και βιταμίνη Ε.

Παναγιώτης Κλειδίκης